γιατί κάθε σπόρος ξέρει πώς να γίνει δέντρο

Ενάμιση μήνα μετά τη σποροφύτευση βελανιδιών στο Δασαμάρι που έκαναν μαθητές και μαθήτριες του 1ου Δημοτικού Σχολείου Πικερμίου, οι πρώτες βελανιδίτσες έκαναν ήδη την εμφάνισή τους.
Η λιτή φράση από το ποίημα του Χόρχε Μπουκάϊ γίνεται, λοιπόν, πραγματικότητα.
Κι αν ο Φλεβάρης ήταν ένας πολύ άνυδρος μήνας, τα βελανίδια ήξεραν...
Μετά τις βροχές των τελευταίων ημερών ευελπιστούμε ότι σύντομα κι άλλα φυτεμένα βελανίδια θα ξεπετάξουν το βλαστό τους από το χώμα.

Καλλιεργώντας συνειδήσεις

Πηγή: Καμένη Γη

Οι αναδασωτές του Πεντελικού

Όσο θυμάμαι τον εαυτό μου να προσπαθεί να κατατάξει τα συστατικά στοιχεία της ελληνικής εκπαίδευσης, ανάλογα με το πόσο επιδρά το καθένα στη διάπλαση ψυχών και ηθών, τόσο επιβιώνει στη σκέψη μου η ιδέα του ότι το πρώτο και κύριο μεταξύ των υπολοίπων, είναι ο ίδιος ο Άνθρωπος. Είτε πρόκειται για δάσκαλο ή για μαθητή, ο ανθρώπινος παράγοντας είναι ο απόλυτα καθοριστικός για το επίτευγμα της διάπλασης των μελλοντικών γενεών.

Σίγουρα, άλλοι παράγοντες όπως οι υποδομές (κτήρια) και ο εξοπλισμός τους (βιβλία, εργαστήρια κ.λπ.) είναι σημαντικές. Ποιος όμως θέλει να πάει σε ένα σχολείο με τις αρτιότερες υποδομές, που όμως οι άνθρωποι δεν έχουν τη δυνατότητα να εμπνεύσουν στους μαθητές τη δίψα για γνώση, να δώσουν το κίνητρο; Επίσης, πώς είναι δυνατό να αναπτυχθούν συνειδήσεις, να λαξευτεί ο άνθρωπος, να καλλιεργηθεί η γνώση μόνη της, σε εργαστηριακές συνθήκες, μακριά από την κοινωνία και το περιβάλλον, τους ανθρώπους και τη φύση;

Dum spiro sper(n)o*

Την Τρίτη 10 Μαρτίου στις 19:30 στον Ελεύθερο κοινωνικό χώρο Nosotros θα πραγματοποιηθεί εκδήλωση με θέμα "Οι σπόροι ως κοινό αγαθό", που θα αποτελείται από ομιλία πάνω στο θέμα, από προβολή του ντοκυμαντέρ "Εν αρχή ην ο Σπόρος" και διανομή σπόρων!

Θα μιλήσουν:
- Για τη σημασία των Κοινών: Αντώνης Μπρούμας (απὀ την οργανωτική επιτροπή του CommonsFest και το Περιοδικό Βαβυλωνία)
- Για τους σπόρους ως κοινό αγαθό και τις δικές μας δυνατότητες δράσης: Μιχάλης Γκολιομύτης (από την ομάδα αστικής καλλιέργειας του Βοτανικού Κήπου Πετρούπολης) και
- Βάσω Κανελλοπούλου (εκπρόσωπος από το Πελίτι)

Θα προηγηθεί η προβολή:
"Εν αρχή ην ο Σπόρος" (La semence dans tous ses états) του Christophe Guyon.
Διάρκεια: 23min. / με ελληνικούς υπότιτλους.

Το ντοκιμαντέρ πραγματεύεται τον κίνδυνο εξαφάνισης των παραδοσιακών σπόρων και τις δραματικές επιπτώσεις στην ανθρωπότητα από την παγκόσμια κυριαρχία των μεταλλαγμένων σπόρων που κατασκευάζουν οι πολυεθνικοί αγροβιομηχανικοί κολοσσοί. Προβλήθηκε για 1η φορά στα πλαίσια των εκδηλώσεων "Διεθνείς Ημέρες Σπόρων στην Ελλάδα", που οργάνωσε το Πελίτι και υποτιτλίστηκε από ομάδα εθελοντών του Πελίτι.

Κατά την διάρκεια της εκδήλωσης θα υπάρχει ελεύθερη διανομή σπόρων!

*Dum spiro spero : Παλιό λατινικό γνωμικό, «όσο αναπνέω ελπίζω»

Πηγή: oikologein

Δράση σποροφύτευσης βελανιδιών

Το Σάββατο 9 Νοέμβρη, φίλοι της πρωτοβουλίας Δασαμάρι S.O.S. φύτευσαν σπόρους ήμερης βελανιδιάς (quercus aegilops) που είχαν συλλέξει πριν μερικές μέρες από την Πεντέλη. Η σποροφύτευση έγινε σε μια από τις καμένες (το 1995, το 1998, το 2009) δασικές πλαγιές στο Δασαμάρι. Να σημειωθεί ότι στην περιοχή αυτή κανένας θεσμικός φορέας, π.χ. δήμος, περιφέρεια, σπαπ, δεν αναλαμβάνει να κάνει αναδάσωση. Αραγε τίνων τα συμφέροντα υπηρετούν;

Η μέρα ήταν κατάλληλη για φύτευση, αφού το χώμα ήταν υγρό από τη βροχή και μετά δύο μέρες ακολούθησαν νέες βροχές όπως προέβλεπε το μετεωρολογικό δελτίο. Στις φωτογραφίες που ακολουθούν υπενθυμίζουμε με οδηγίες την απλή διαδικασία της σποροφύτευσης βελανιδιών. Ετσι οποιοσδήποτε μπορεί να κάνει μια εκδρομή-πεζοπορία στα καμένα και ταυτόχρονα να βοηθήσει στην αναγέννηση των πολύπαθων δασών του Πεντελικού βουνού.

Τα βελανίδια μετά τη συλλογή τους ανακατεύονται με περλίτη και
καταβρέχονται ανά 2 μέρες ώστε να διατηρείται υγρό το περιβάλλον τους.

«Το Ταξίδι του Σπόρου»

Στο πλαίσιο του Έργου LIFE+ PINUS (LIFE07 NAT/GR/00286) «Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης» δημιουργήθηκε μια ενημερωτική ταινία με τίτλο «Το Ταξίδι του Σπόρου».

Η ταινία αφορά στη γνωριμία με τα δάση μαύρης πεύκης και τις αξίες τους, την παρουσίαση της δομημένης προσέγγισης αποκατάστασής τους μετά από πυρκαγιά που εφαρμόσθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα στον Πάρνωνα και το πώς φτάνουμε από τη συλλογή των σπόρων στη φύτευση των νεαρών φυτών, ή αλλιώς, το ταξίδι του σπόρου. Μπορείτε να μεταφορτώσετε και να αποθηκεύσετε την ταινία του έργου πατώντας εδώ: http://db.tt/Ux76UdJh.

Πρόσκληση για φύτευση σπόρων βελανιδιάς

The Talking Oak
William Maw Egley (1826-1916)
Detroit Institute of Arts

Έφτασε η εποχή για να φυτέψουμε τους σπόρους ήμερης βελανιδιάς που συλλέξαμε το φθινόπωρο [1, 2, 3].

Τα βελανίδια μας έχουν προβλαστήσει και οι τελευταίες βροχές έχουν κάνει το χώμα στις πλαγιές του Πεντελικού πιο φιλόξενο.

Από εμάς εξαρτάται να ξαναγεννηθούν οι δασικές εκτάσεις στο Δασαμάρι, να φυτρώσουν βελανιδιές στους λόφους της περιοχής, να βοηθήσουμε τη φύση να ξαναγεννηθεί!

Συνάντηση

Τρίτη 3 Ιανουαρίου 2012, 12:00

γεφυράκι Διώνης
(Χρ. Αδαμοπούλου & Φιλικής Εταιρείας)

Ο καιρός προβλέπεται καλός και ηλιόλουστος.
Απαραίτητη εξάρτηση: σκαλιστήρι ή τσαπάκι, γάντια, ζεστά ρούχα και νερό.

Ένα βελανίδι για την Πεντέλη μας…

Η Στ' τάξη του δημοτικού σχολείου Ανατολής συμμετείχε στο περιβαλλοντικό πρόγραμμα της Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ανατολικής Αττικής και της Ελληνικής Εταιρείας Προστασίας της Φύσης.

Σε μια ξεχωριστή δεντροφύτευση στην περιοχή Καραούλι της Πεντέλης συμμετείχαν την Τετάρτη 23 Νοεμβρίου, οι μαθητές της Στ' τάξης του Δημοτικού Σχολείου Ανατολής. Αυτή τη φορά δεν είχαν να φυτέψουν δενδρύλλια, όπως άλλες φορές στο παρελθόν, αλλά σπόρους βελανιδιάς.

Προετοιμασία βελανιδιών για προβλάστηση σε περλίτη

Προετοιμασία βελανιδιών για προβλάστηση σε περλίτη από dasamarisos

---

Η συλλογή των βελανιδιών έγινε στις 12/11/2011 και τις επόμενες μέρες τοποθετήθηκαν στον περλίτη.
Κάθε συμβουλή ή παρατήρηση για τη βελτίωση της μεθόδου είναι ευπρόσδεκτη.

Συλλογή βελανιδιών στο Καπανδρίτι, 12-11-2011 (video)

Συλλογή βελανιδιών στο Καπανδρίτι, 12-11-2011 από dasamarisos

Πρόσκληση για 2η συλλογή σπόρων βελανιδιάς

Το Σάββατο 12 Νοεμβρίου θα επισκεφτούμε ένα ωραίο βελανιδοδάσος της Βορειοανατολικής Αττικής για να συλλέξουμε βελανίδια. Με αυτή τη δράση θα συγκεντρώσουμε μια ικανοποιητική ποσότητα σπόρων βελανιδιών που θα χρησιμοποιηθούν για τις σποροφυτεύσεις του φετινού χειμώνα στις καμένες δασικές εκτάσεις της περιοχής μας. Η δράση θα γίνει σε συνεργασία με την Association Pelops.

Η πρώτη συλλογή βελανιδιών έγινε στο Καλέντζι, πριν 3 εβδομάδες, με αποτέλεσμα μια μικρή συγκομιδή η οποία βρίσκεται ήδη στη φάση προβλάστησης σε περλίτη.

φωτογραφίες από την εκδρομή της Κυριακής 16/10

Το ραντεβού για τη συνάντηση του ερχόμενου Σαββάτου θα γίνει μπροστά στο φούρνο Βενέτη, στη Νέα Ερυθραία (Τατοΐου 110), στις 11:00. Από εκεί, θα πάμε μαζί προς το λόφο με τις ήμερες βελανιδιές, που ανακάλυψε η φίλη της βελανιδιάς, Ίρις Θεοδωρίδου. Μετά τη συλλογή προβλέπεται πικ-νικ στην κορυφή του λόφου, με θέα προς τη λίμνη του Μαραθώνα.

Εναλλακτικά, μπορείτε να τηλεφωνήσετε στο 6974120585 για να κανονίσουμε το ραντεβού της συνάντησης στο Πικέρμι.

Υγ. Αν δεν μπορέσετε να έρθετε στη συλλογή, μπορείτε να δείτε ένα καταπληκτικό βίντεο που θα αναρτήσουμε την ίδια ώρα (11:00) στο ιστολόγιο.

Κάλεσμα σε εκδρομή για συλλογή σπόρων βελανιδιάς

Żołędzie (Τα βελανίδια)

Την Κυριακή 16 Οκτωβρίου εγκαινιάζουμε τη φετινή περίοδο δράσεων για τον εμπλουτισμό των καμένων δασικών εκτάσεων με πλατύφυλλα δασικά δέντρα. Ξεκινάμε με μια φθινοπωρινή εκδρομή στην Αττική, όπου θα συλλέξουμε βελανίδια από ήμερες βελανιδιές. Η συλλογή θα διαρκέσει περίπου 2 ώρες. Για τη συλλογή δεν χρειάζεται ειδικός εξοπλισμός, όμως είναι απαραίτητα τα άνετα ρούχα, τα κλειστά ίσια παπούτσια, μια-δυο σακούλες και, προαιρετικά, γάντια.

Τόπος και ώρα συνάντησης:
πάρκινγκ «Μαρινόπουλου» στο Πικέρμι, 11:00 π.μ.

Τα βελανίδια που θα συλλέξουμε δεν θα τα φυτέψουμε αμέσως διότι χρειάζεται να συντηρηθούν για ένα διάστημα τριών περίπου εβδομάδων σε περλίτη, για να προβλαστήσουν. Σε επόμενη δράση θα φυτέψουμε τα προβλαστημένα βελανίδια στις καμένες δασικές εκτάσεις του Πικερμίου. Για την ημερομηνία της φύτευσης θα βγει σχετική ανακοίνωση εδώ. Προτάσεις των συμμετεχόντων για τις περιοχές προς φύτευση, είναι ευπρόσδεκτες.

Πληροφορίες:  69 44 32 43 74 (κινητό),  dasamari.sos@gmail.com (email)

Απολογισμός δράσεων σποροφύτευσης

Την Κυριακή 30 Ιανουαρίου ολοκληρώθηκε με επιτυχία το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς για τη φυτευτική περίοδο Οκτωβρίου 2010 - Φεβρουαρίου 2011.

Διανύσαμε μια περίοδο πολλαπλών δράσεων:

• 10-10-2010: συλλογή σπόρων κουκουναριάς [1, 2],
• 17-10-2010: φύτεμα βελανιδιών και σπόρων κουκουναριάς [3],
• 29-10-2010: συλλογή σπόρων βελανιδιάς [4, 5],
• 31-10-2010: σποροφύτευση βελανιδιών [6],
• 14,21-11-2010: συλλογή σπόρων βελανιδιάς [7],
• 9,16,30-1-2011: σποροφυτεύσεις βελανιδιών [8, 9, 10, 11].

Συνολικά φυτεύτηκαν περίπου 2000 σπόροι. Στις νέες εμπειρίες της περιόδου συμπεριλαμβάνεται η διαδικασία της συντήρησης και προβλάστησης των σπόρων βελανιδιάς μέσα σε άμμο περλίτη. Όμως το σημαντικότερο όλων είναι το ενδιαφέρον που έδειξαν νέοι εθελοντές που αποφάσισαν να συμβάλουν και οι ίδιοι στον εμπλουτισμό των καμένων δασικών εκτάσεων της περιοχής μας για τη διατήρηση του δασικού τους χαρακτήρα! Μια απόδειξη της δυναμικής αυτών των δράσεων, που μετατρέπεται σε δύναμη για συνέχεια!

η σποροφύτευση της Κυριακής 30/1

Στο αμέσως επόμενο διάστημα θα πραγματοποιηθεί άλλη μία σποροφύτευση και θα ακολουθήσουν δράσεις υποστήριξης των νεαρών δενδρυλλίων και της λοιπής νεαρής αυτοφυούς βλάστησης (βοτάνισμα).

Προτεραιότητά μας, επίσης, είναι η προστασία από την ανεξέλεγκτη βόσκηση των κοπαδιών. Το ζητούμενο είναι να τηρηθεί από όλους τους εμπλεκόμενους φορείς (δασαρχείο, δήμος, επιθεώρηση περιβάλλοντος κ.λπ.) ο νόμος που προβλέπει την 10ετη απαγόρευση βόσκησης στις καμένες δασικές εκτάσεις.
Στις αρχές του καλοκαιριού θα επαναληφθούν τα ποτίσματα των νεαρών δέντρων (βελανιδιές, χαρουπιές, κυπαρίσσια) που φυτέψαμε πέρυσι.

Θα χαρούμε να βρεθούμε μαζί σε κάποια δράση για να πρασινίσουν πάλι οι δασικοί λόφοι της περιοχής μας.

3η σποροφύτευση βελανιδιών

3η σποροφύτευση ΒΕΛΑΝΙΔΙΩΝ

στο Δασαμάρι

Κ Υ Ρ Ι Α Κ Η    3 0    Ι Α Ν Ο Υ Α Ρ Ι Ο Υ

Τόπος & ώρα συνάντησης:

παιδική χαρά Διώνης (οδός Πίνδου)

10:45 π.μ.

---

Προηγούμενες αναρτήσεις για τις σποροφυτεύσεις του 2011:  [16/1/2011], [10/1/2011], [4/1/2011]

Τί-πο-τα τί-πο-τα δε μας σταματά...

Σποροφύτευση βελανιδιών κάτω από -αν όχι ακραία- δύσκολα καιρικά φαινόμενα! Ξεκινήσαμε με δυνατό αέρα (έως 8 Bf), ενώ κύματα ελαφράς βροχής συμπλήρωναν το σκηνικό.

Πέντε εθελοντές/τριες ...παντός καιρού, φυτέψαμε όσα βελανίδια μπορέσαμε για 1,5 ώρα. Φύγαμε βρεγμένοι/ες, έχοντας θαυμάσει δύο ουράνια τόξα και έχοντας δοκιμάσει να συνεργαστούμε με τη φύση μια μέρα δύσκολη. Αλλη μια ξεχωριστή εμπειρία!

Αποτέλεσμα: η ακύρωση της συμμετοχής πολλών, μας άφησε με αρκετά βελανίδια αφύτευτα. Ελπίζουμε και θα φροντίσουμε η επόμενη δράση να γίνει υπό το φως του ήλιου!

Προφανώς, δεν υπάρχουν φωτογραφίες :)

Wes Montgomery, "There's that rainy day"

Η σποροφύτευση συνεχίζεται την Κυριακή 16/1

Την επόμενη Κυριακή 16 Ιανουαρίου συνεχίζουμε να φυτεύουμε τα εκπληκτικά, πολλά υποσχόμενα, προβλαστημένα βελανίδια!

Προτείνετε στους γειτονές σας ένα δημιουργικό, όμορφο, ηλιόλουστο Κυριακάτικο πρωινό φυτεύοντας βελανίδια για τον εμπλουτισμό των καμένων δασικών εκτάσεων της περιοχής μας. Οι εθελοντές που μαζευτήκαμε στη χτεσινή σποροφύτευση, φυτέψαμε 600 σπόρους ήμερης και χνοώδους βελανιδιάς και νοιώσαμε την ευγνωμοσύνη του καμένου βουνού...

Τόπος & ώρα συνάντησης:
παιδική χαρά Διώνης (οδός Πίνδου), 10:45 π.μ.

«Πάρε τη ζωή στα δυο σου χέρια
τις γροθιές σου χτύπα στα μαχαίρια
θα 'φευγαν τα σύννεφα φαντάσου
αν κουνούσες λίγο τα φτερά σου»

Πουλί σε δέντρο αρχοντικό

---

Οι εθελοντές της Κυριακής 9 Ιανουαρίου

Κάλεσμα για την πρώτη σποροφύτευση του 2011

Οι δράσεις μας ξεκινάνε την Κυριακή 9 Γενάρη με ένα δημιουργικό πρωινό: θα φυτέψουμε προβλαστημένους σπόρους ήμερης και χνοώδους βελανιδιάς, στις καμένες πλαγιές στα βόρεια του Πικερμίου, στο Δασαμάρι. Οι σπόροι προέρχονται από τις συλλογές των φθινοπωρινών μας εξορμήσεων στην Αττική καθώς και από την προσφορά του Απόστολου Τζογάνη (Σύλλογος Φίλων της Βελανιδιάς) με σπόρους από το βελανιδοδάσος Ξηρομέρου Αιτωλοακαρνανίας. Ολοι οι σπόροι έχουν διατηρηθεί σε χώμα περλίτη για να προβλαστήσουν.

Η δράση θα ξεκινήσει στις 11:00 π.μ. και θα διαρκέσει περίπου 2 ώρες.

Η διαδικασία της σποροφύτευσης έχει ως εξής:
1. Χρειάζεται να έχει ο καθένας/μία ένα σκαλιστήρι.
2. Θα μοιραστούν επί τόπου οι προβλαστημένοι σπόροι.
3. Σκάβουμε ένα λάκκο 5 εκατοστών και αφαιρούμε τις πέτρες ώστε το χώμα στο λάκκο να είναι όσο γίνεται πιο μαλακό.
4. Τοποθετούμε τον σπόρο πλαγιαστά και προσεκτικά ώστε να μη σπάσει η ρίζα. Σκεπάζουμε με χώμα και πιέζουμε ελαφρά από πάνω.
5. Σημαδεύουμε το σημείο της φύτευσης με ένα καλαμάκι (τα προμηθευτήκαμε ήδη από το σούπερ-μάρκετ).
6. Η απόσταση μεταξύ των λάκκων πρέπει να είναι περίπου 4 μέτρα.

Τόπος & ώρα συνάντησης:
παιδική χαρά Διώνης (οδός Πίνδου), 10:45 π.μ.

---

Νεαρές βελανιδιές από τη σποροφύτευση του Νοεμβρίου 2009 [φωτογραφία 8/1/2011]

Βελανίδια και ...διεθνισμός

Φέτος, τα βελανίδια αποδεικνύονται πολύτιμο είδος για έναν επιπλέον λόγο: για τη σπανιότητά τους! Οι βελανιδιές της Αττικής που έχουμε επισκεφτεί μέχρι τώρα, έχουν πολύ περιορισμένη "σοδειά". Κάνοντας ένα σύντομο απολογισμό των δύο τελευταίων εβδομάδων, στους "δρόμους της βελανιδιάς" που μας υπέδειξε η ακούραστη σύμβουλός μας, Ιρις Θεοδωρίδου, καταγράφουμε:

Καλέντζι 14/11

Καλέντζι 14/11   Αρκετά δέντρα, αλλά καταφέραμε να συλλέξουμε ελάχιστο καρπό.

Συλλογή, Αφίδνες 21/11

...Μαραθώνιος σποροφύτευσης

Σήμερα πήραμε πάλι τα βουνά, για να φυτέψουμε σπόρους στο καμένο δέρμα των λόφων.
Σπόρους που θα γίνουν βελανιδιές, κουκουναριές, κουτσουπιές, δίπλα στα γενναιόδωρα κυκλάμινα...
Η γη -όπως πάντα- δεκτική, συνεργάσιμη.
Οι άνθρωποι -όπως πάντα- λιγοστοί, αλλά επίμονοι.

Κι ο σπόρος σιγά-σιγά βρίσκει κι άλλα λιγότερο πετρώδη ανθρώπινα εδάφη!

Η συλλογή σε εικόνες

Φωτογραφίες από την χτεσινή συλλογή σπόρων βελανιδιάς στις Αφίδνες.

 

 

Ραντεβού αύριο λοιπόν, Κυριακή 31 Οκτωβρίου, στη 1 μ.μ., για τη φύτευσή τους στο Δασαμάρι!

Συλλογή και φύτευση βελανιδιών

φωτογραφία εξωφύλλου του
περιοδικού "η βελανιδιά" (τ. 4)

Την Παρασκευή 29 Οκτωβρίου ξεκινάμε τις δράσεις συλλογής σπόρων βελανιδιάς (βαλανιδιών) που θα φυτέψουμε στις καμένες δασικές εκτάσεις της περιοχής μας. Για δεύτερη χρονιά συνεχίζουμε τον εμπλουτισμό των καμένων δασών με αυτό το δύσφλεκτο πλατύφυλλο δέντρο.
Τη συγκομιδή μας θα τη φυτέψουμε την Κυριακή 31 Οκτωβρίου σε καμένο λόφο της ευρύτερης περιοχής μας. Μαζί θα φυτευτούν και σπόροι κουκουναριάς που περίσσεψαν από προηγούμενη δράση.
Η ακριβής τοποθεσία της σποροφύτευσης θα προσδιοριστεί από τους συμμετέχοντες. Το ραντεβού και για τις δύο δράσεις είναι στη 1 μ.μ.  Εννοείται ότι μπορεί κανείς να συμμετέχει σε όποια δράση μπορεί.
Για περισσότερες πληροφορίες στείλτε email στη διεύθυνση dasamari.sos@gmail.com ή τηλεφωνείστε στο 6944324374.