Βιβλιοπαρουσίαση: «Το Παλαιστινιακό Ζήτημα: Ιστορική αναδρομή στις ρίζες και την εξέλιξή του»

Η Κομματική Οργάνωση Ραφήνας του ΚΚΕ διοργανώνει το Σάββατο 12 Ιούλη, 7:30 μ.μ., στο πάρκο της Ραφήνας, βιβλιοπαρουσίαση της έκδοσης «Το Παλαιστινιακό Ζήτημα: Ιστορική αναδρομή στις ρίζες και την εξέλιξή του». Θα μιλήσει ο Αναστάσης Γκίκας, συγγραφέας του βιβλίου και μέλος του Τμήματος Ιστορίας της ΚΕ του ΚΚΕ.

Οι Λαχειοπώλες τ' Ουρανού

Οι Λαχειοπώλες τ' Ουρανού

Μια αναδρομή στους κοινωνικούς και ταξικούς αγώνες της Ελλάδας των δεκαετιών '60-΄70.
Οκτώ αφηγήσεις που επαναφέρουν στο προσκήνιο την κοινωνική ιστορία της Ελλάδας του '60-'70. Από τους αγώνες των οικοδόμων το '61, τις δυναμικές διαδηλώσεις του Ιούλη του '65 και τους αντιδικτατορικούς αγώνες, στην μεταπολίτευση των εργοστασιακών σωματείων, των καταλήψεων χώρων εργασίας και των κινημάτων αμφισβήτησης. Μια απόπειρα αναβίωσης του κοινωνικού και πολιτικού κλίματος μιας εποχής που χάρισε την πλούσια παρακαταθήκη της στους αγωνιζόμενους του σήμερα και τους αγώνες που έρχονται.
Τις αφηγήσεις συνθέτουν οι Στέργιος Κατσαρός, Νίκος Μανιός, Σωφρόνης Παπαδόπουλος, Βαγγέλης Πισσίας, Δημήτρης Πέτσας, Λάκης Πισιμίσης, Μάκης Σέρβος και Χρήστος Τσιγαρίδας.

9 Μάη 1945: Αντιφασιστική Νίκη των Λαών

"Εξ ονόματος της Γερμανικής Διοίκησης, συμφωνούμε με την παράδοση των ενόπλων δυνάμεών μας, προς την Διοίκηση του Κόκκινου Στρατού και των συμμαχικών δυνάμεων."

9 Μάη 1945, ώρα 12:43 π.μ.

... η Αντιφασιστική Νίκη των Λαών γράφει μια από τις λαμπρότερες σελίδες στην ιστορία της ανθρωπότητας.

Η κατάληψη της Αθήνας από τους ναζί και ο τιμώμενος προδότης Χρήστος Καβράκος

Οδός Στρατηγού Χρήστου Καβράκου
(κεντρική είσοδος προς οικισμούς του Πικερμίου*)
Ήταν Κυριακή 27 Απριλίου 1941 όταν τα γερμανικά στρατεύματα καταλάμβαναν την Αθήνα με τους άδειους δρόμους, οι κάτοικοι της οποίας κλείστηκαν στα σπίτια τους, αντιδρώντας έτσι στους εισβολείς.

Ενώ ήδη είχε υπογραφεί η συνθηκολόγηση με όρους ατιμωτικούς για τον ελληνικό στρατό, από τους επικεφαλής του στρατηγούς (Τσολάκογλου, Μπάκο, Δεμέστιχα κ.ά.) που θα σχηματίσουν αμέσως μετά την πρώτη κατοχική κυβέρνηση, τους ναζί υποδέχεται στην πρωτεύουσα, στη διασταύρωση Κηφισίας και Αλεξάνδρας, αντιπροσωπεία αποτελούμενη από τους διορισμένους από τη δικτατορία της 4ης Αυγούστου δημάρχους Αθήνας και Πειραιά, και τον νομάρχη Αττικοβοιωτίας. Επικεφαλής της βρίσκεται ο φρούραρχος της πόλης υποστράτηγος Χρήστος Καβράκος, ο οποίος την παρέδωσε και τυπικά στους κατακτητές και θα συνεργαστεί μαζί τους σε όλη τη διάρκεια της Κατοχής.

Η Ελλάδα δεν έχει ιστορία και πολιτισμό (και ευτυχώς)

του Άκη Γαβριηλίδη

Μετά την οριστική έγκριση της συμφωνίας των Πρεσπών, διαπιστώνω ότι πολλοί συμπολίτες μας είναι συγχυσμένοι, αποπροσανατολισμένοι και ενοχλημένοι. Ενίοτε και οργισμένοι. Παρουσιάζουν όλα τα συμπτώματα ενός ανθρώπου που αισθάνεται ότι του έκλεψαν την απόλαυση, που ξυπνά έκθετος σε μια ενδεχομενικότητα εκεί που νόμιζε ότι είχε κοιμηθεί αγκαλιά με την αναγκαιότητα. Κάποιοι εξωτερικεύουν αυτή την ένταση και το άγχος εκστομίζοντας –αλλά και υλοποιώντας- απειλές εις βάρος όσων θεωρούν υπευθύνους για αυτή την κλοπή, άλλοι απλώς διαβεβαιώνουν ότι μεσοπρόθεσμα φοβερά πράγματα πρόκειται να επακολουθήσουν «αντικειμενικά», χωρίς να εννοούν ότι θα τα επιφέρουν οι ίδιοι.

Επειδή είναι καλό να βοηθάμε τους συνανθρώπους μας όταν έχουν ανάγκη, από τη θέση αυτή σπεύδω να τους καθησυχάσω και να τους διαβεβαιώσω ότι καμία κλοπή και καμία απώλεια δεν συνέβη, ούτε πρόκειται να συμβεί στο μέλλον.

«...οι Ελληνες πρέπει να εγκαταλείψουν τη μεγαλομανία τους και να αναγνωρίσουν στους Μακεδόνες το δικαίωμα συνύπαρξης στην Μακεδονία.»

Η διαμόρφωση της εθνικής συνείδησης στα σύγχρονα έθνη συντελείται από τα τέλη του 18ου μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα. Μέσα από βίαιες, συνήθως, κοινωνικές διεργασίες (εξεγέρσεις και επαναστάσεις) οι λαοί αυτοπροσδιορίζονται εθνικά, διεκδικώντας τη γλώσσα τους, τη θρησκεία τους και την ιστορία τους.

Σημαίνοντα ρόλο στη διαμόρφωση της εθνικής συνείδησης έχουν οι ντόπιοι διανοούμενοι. Το δοκίμιο Μακεδονικές υποθέσεις του καθηγητή Κρίστε Πέτκοφ Μισίρκωφ (1874-1926) γράφεται στην αυγή του 20ου αιώνα και αποτελεί το κείμενο στο οποίο στηρίζει την ύπαρξή της η Δημοκρατία της Μακεδονίας. Ο Κρίστε Μισίρκωφ είναι για τη γειτονική Δημοκρατία ό,τι ο Ρήγας Βελεστινλής για το ελληνικό έθνος. Είναι ο άνθρωπος που μελέτησε τη γλώσσα, την ιστορία, τα ήθη και τα έθιμα των συμπατριωτών του και αποφάνθηκε πως οι Μακεδόνες είναι διαφορετικοί από τους Βαλκάνιους γείτονές τους.

Παραθέτουμε ένα μικρό χαρακτηριστικό απόσπασμα του δοκιμίου που γράφτηκε το 1903...

«Αυτή είναι η 28η Οκτωβρίου»

«Επειδή είμαστε, η μοναδική χώρα στην Ευρώπη που δεν γιορτάζει την απελευθέρωση αλλά την έναρξη του πολέμου, τιμώντας ουσιαστικά έναν φασίστα δικτάτορα, ο οποίος υπό διαφορετικές συνθήκες θα έφτιαχνε μια Ελλάδα κατ' εικόνα και ομοίωση της ναζιστικής Γερμανίας.
Γιατί είπε το ΟΧΙ ο Μεταξάς, αφού θαύμαζε τον άξονα και κυβερνούσε με τον τρόπο του χιτλερικού εθνικοσοσιαλισμού; Αυτά είναι λίγο πολύ γνωστά... Oι πιέσεις, οι Αγγλοι, τα ανάκτορα κ.τ.λ.
Μπορεί κανείς να ερωτηθεί: —και αν λέγαμε ΝΑΙ;
Πάλι στα ίδια θα 'μασταν. Ένα-δυο χρόνια υπό συμμαχικήν επιστασίαν —μήπως δεν είμαστε πέντε και δέκα χρόνια κάτω από αυτούς;— κι ύστερα μεσ' στη συμμαχία και τέλος στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα.
Άσε και εκείνη την μεταπολεμική ψευδαίσθηση που μας την καλλιεργούσαν και οι πρώτες μεταπολεμικές κυβερνήσεις μας, ότι ήμασταν οι πρωταγωνιστές του πολέμου, οι περιούσιοι των συμμάχων. Πιστεύαμε στο τέλος, σαν τον Καραγκιόζη, πως εμείς σκοτώσαμε τον κατηραμένον όφιν. Μεθύσαμε από δόξα, που μόνοι μας χαρίσαμε στους εαυτούς μας.
Για μια ακόμη φορά νικήσανε οι Χίτες, οι κουτσαβάκηδες, οι ταγματασφαλίτες, οι βασανιστές και οι μέλλοντες Μιχαλόπουλοι [εκδότης της Ελεύθερης Ωρας] και Κουρήδες. Αυτή είναι η 28η Οκτωβρίου.»

Ραδιοφωνικό σχόλιο του Μάνου Χατζιδάκι για την 28η Οκτωβρίου

Πατριάρχης Γρηγόριος Ε’: Ο αφορισμός της Επανάστασης του 1821

Scripta Manent – Verba Volant

Ανδριάντας Πατριάρχου Γρηγορίου Ε΄ στο μέρος της πρόσοψης του Πανεπιστημίου Αθηνών

Γρηγόριος ελέω Θεού αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, νέας Ρώμης και Oικουμενικός Πατριάρχης.

Οι τω καθ’ ημάς αγιωτάτω, πατριαρχικώ, αποστολικώ και οικουμενικώ θρόνω υποκείμενοι ιερώτατοι μητροπολίται και υπέρτιμοι και θεοφιλέστατοι αρχιεπίσκοποι τε και επίσκοποι, εν αγίω Πνεύματι αγαπητοί αδελφοί και συλλειτουργοί, και εντιμότατοι κληρικοί της καθ’ ημάς του Χριστού μεγάλης εκκλησίας και εκάστης επαρχίας ευλαβέστατοι ιερείς και οσιότατοι ιερομόναχοι, οι ψάλλοντες εν ταις εκκλησίαις της Πόλεως, του Γαλατά και όλου του Καταστένου και απανταχού, και λοιποί απαξάπαντες ευλογημένοι Χριστιανοί, τέκνα εν Κυρίω ημών αγαπητά, χάρις είη υμήν και ειρήνη παρά Θεού, παρ’ ημών δε ευχή, ευλογία και συγχώρεσις.

Neoellinopithecus Skupidius

Την Κυριακή 9 Οκτώβρη οι Φίλοι του Αρχαιολογικού Μουσείου Μαραθώνα οργάνωσαν ξενάγηση στην «Ακρόπολη της Παλαιοντολογίας», στο Πικέρμι. Η ξενάγηση περιλάμβανε επίσκεψη στο χώρο των ανασκαφών που έγιναν από τον καθηγητή Παλαιοντολογίας, Νικόλαο Συμεωνίδη, το 1971 στη θέση Κισδάρι, καθώς και στην έκθεση απολιθωμάτων που βρίσκεται σε αίθουσα της πρώην Κοινότητας Πικερμίου. Οντας παρόντες στην ξενάγηση καταγράφουμε κάποιες αλγεινές εντυπώσεις από όσα αντιληφθήκαμε να συμβαίνουν στην περιοχή.

Οι τοπικοί παράγοντες του Δήμου Ραφήνας-Πικερμίου βαυκαλίζονται να αποκαλούν μουσείο την έκθεση δειγμάτων απολιθωμένων οστών. Δεν περιμένουμε κάτι διαφορετικό από ανθρώπους που, ενώ κατέχουν διοικητικά πόστα, αγνοούν το όνομα και την τοποθεσία Κισδάρι, όπως παραδέχτηκε παριστάμενος τοπικός σύμβουλος. Στη θέση αυτή όπου έχουν ανακαλυφθεί ανυπολόγιστης αξίας παλαιοντολογικά ευρήματα, που περιλαμβάνουν απολιθώματα περισσότερων από 40 διαφορετικά είδη ζώων τα οποία έζησαν στην περιοχή πριν από 5,5-9 εκατομμύρια χρόνια, σήμερα είναι εμφανή τα ίχνη του Neoellinopithecus Skupidius. Ο νεοελληνικός βλαχορεαλισμός της τοπικής κοινωνίας επί τω έργω. Στο τοπίο βασιλεύει η εγκατάλειψη, η βρωμιά και η καταστροφή.

  

Αυθαίρετες εγκαταστάσεις κτηνοτροφικών(;) και μελισσοκομικών(;) δραστηριοτήτων στο χώρο ανασκαφών της «Ακρόπολης της Παλαιοντολογίας».

Iστορική πορεία της ιδιοκτησίας στα δάση

του Αντώνη Ραλλάτου*
Δασολόγου – Περιβαλλοντολόγου

Τα τελευταία χρόνια μια σειρά προβλήματα που αφορούν την προστασία του περιβάλλοντος και τις χρήσεις γης βρίσκονται στην επικαιρότητα. Οι πρόσφατες πλημμύρες, οι ελλείψεις στην αντισεισμική και αντιπλημμυρική προστασία των πόλεων, οι δασικές πυρκαγιές, η αύξηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης είναι ορισμένα χαρακτηριστικά παραδείγματα. Η όξυνση των συγκεκριμένων προβλημάτων δεν αποτελεί ούτε τυχαίο ούτε φυσικό φαινόμενο. Σχετίζεται με την πολιτική των αστικών κυβερνήσεων να οργανώσουν το χώρο πιο αποτελεσματικά ώστε να θωρακιστεί η ανταγωνιστικότητα των μονοπωλιακών ομίλων. Αυτή η κατεύθυνση αποτυπώθηκε για παράδειγμα στις αποφάσεις της προηγούμενης συγκυβέρνησης για το Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας και τον πρόσφατο νόμο για τα Δάση.

Όλα αυτά τα προβλήματα αναδεικνύουν σε τελευταία ανάλυση τις συνέπειες του καπιταλιστικού δρόμου ανάπτυξης που θυσιάζει τις διευρυνόμενες λαϊκές ανάγκες με κριτήριο το κέρδος των μονοπωλιακών ομίλων.

Οι χρήσεις γης συνδέονται με την προστασία του περιβάλλοντος (δασών, ρεμάτων, ζωνών χρήσης κλπ.) και την ασφάλεια των κατοίκων (π.χ. πυρκαγιές, πλημμύρες, σεισμοί, βιομηχανικά ατυχήματα μεγάλης έκτασης).

Στον καπιταλισμό η γη ιδιοκτησιακά χωρίζεται σε κρατική και ιδιωτική. Επίσης, ανάλογα με το χαρακτήρα και τη χρήση της, χαρακτηρίζεται ως δάσος, δασική, αγροτική, άγονη, ακίνητο-οικόπεδο, κοινόχρηστος χώρος εντός σχεδίου, βιομηχανική, βιοτεχνική περιοχή κλπ.

Οι εκκρεμότητες του ιδιοκτησιακού καθεστώτος στη γη δημιουργούν πλήθος διεκδικήσεων, με συνέπεια διαχρονικά να οξύνονται σοβαρά προβλήματα στη χρήση γης και ιδιαίτερα στην προστασία και διαχείριση των δασών και δασικών εκτάσεων.

Το ιδιοκτησιακό πρόβλημα των δασικών οικοσυστημάτων, των χερσαίων δηλαδή φυσικών οικοσυστημάτων, αφορά ουσιαστικά το σύνολο των αμφισβητήσεων της ιδιοκτησίας τους μεταξύ του κράτους και ιδιωτών, συμπεριλαμβανομένης και της εκκλησίας. Ως τέτοιο επηρεάζεται από το πώς ιστορικά το αστικό Ελληνικό κράτος αναγνώριζε την ιδιοκτησιακή κατάσταση στα τμήματα που αποσπούσε από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Διαχρονικά και ιδιαίτερα στις σημερινές συνθήκες, ως προς τα δασικά εδάφη κυρίαρχο ζήτημα είναι η αλλαγή της χρήσης ή της ιδιοκτησίας τους μέσω της αλλαγής του χαρακτήρα τους. Στόχος όλων των αστικών κυβερνήσεων είναι η αξιοποίησή τους με βάση το κέρδος, τα συμφέροντα των μονοπωλιακών επιχειρηματικών ομίλων και όχι η ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών. Η εξέλιξη του ιδιοκτησιακού δεν είναι χωρίς αντιθέσεις μεταξύ τμημάτων του κεφαλαίου (τουριστικού, κατασκευαστικού, μεταποιητικού, εφοπλιστικού, ενεργειακών ομίλων κλπ.).

Το "Ιερόν κατάστημα": Η μεγαλόχαρη της Τήνου και η κατασκευή της Λατρείας

Του Αυγουστίνου Ζενάκου - "Unfollow"

Eνα απόγευμα πριν από λίγες εβδομάδες, καθώς ψιλοκουβεντιάζαμε με μια παρέα σ' ένα καφενείο στη Χώρα της Τήνου, ένας περαστικός κοντοστάθηκε και μας ρώτησε τι ώρες είναι ανοιχτή η Μεγαλόχαρη.
«Ώρες καταστημάτων φυσικά» αποκρίθηκε ένας από την παρέα. Γελάσαμε βεβαίως, διότι είχαμε δει το εμπορικό πανηγύρι που κυριαρχεί στο ναό της Ευαγγελιστρίας. Περιστοιχίζεται από δεκάδες καταστήματα λατρευτικών αντικειμένων -από τις πλέον κακότεχνες εικόνες «σε προσφορά» μέχρι μπουκαλάκια για το άγιασμα- με κορυφαίο ίσως αντικείμενο τις λαμπάδες, που διαθέτουν έναν συγκλονιστικό όσο και χαρακτηριστικό κύκλο ζωής: Λαμπάδα μπορεί να αγοράσει κανείς ολόγυρα στο ναό, κυριολεκτικά παντού, σε κάθε μέγεθος ή «μπόι», κοστολογούνται δε ανάλογα με το ύψος.
Αφού την αγοράσει, προσέρχεται στο χώρο στο πλάι του ναού, όπου την εναποθέτει αναμμένη σε μια επιμήκη κατασκευή την οποία επιβλέπει ένας υπάλληλος. Όσο οι λαμπάδες ανάβουν από τη μία -καθώς άνθρωποι που έρχονται από μακριά εύχονται για αρρώστους και αγάπημένους- σβήνουν από την άλλη, κι αυτό ασταμάτητα, το πλήθος δεν σταματάει, και πετιούνται με θόρυβο σε μια μεταλλική τρύπα στον τοίχο, μ' ένα θόρυβο σχεδόν εργοστασιακό, κλανγκ κλανγκ, για να πάνε, υποθέτω, για λιώσιμο.

Η «Ελευθερία» που σφάζει αμάχους

Αναπαράσταση από τον Peter von Hess της σφαγής της Τριπολιτσάς
[ηλεκτρονικό βιβλίο Ιστορίας ΣΤ' Δημοτικού του Υπουργείου Παιδείας!!!]

---

Η «Ελευθερία» που σφάζει αμάχους

Θανάσης Τριαρίδης

1

    Εδώ και αρκετές εβδομάδες αφιέρωσα μια σειρά επιφυλλίδων για  να καταγράψω το πώς, κατά τη γνώμη μου, οι θρησκείες χρησιμοποιούν τους ανθρώπινους μύθους και τους μετατρέπουν σε φριχτές «Μεγάλες Αλήθειες» που σκλαβώνουν και αιματοκυλίζουν τους ανθρώπους. Ψάχνοντας μια αντιπρόταση στις θρησκείες, μοιραία κανείς αναλογίζεται την ελευθερία – εξάλλου με ετούτη τη λέξη ορίζουμε τον αντίποδα της σκλαβιάς. Μα η ελευθερία (: η δυνατότητα να υπάρχουμε δίχως αφέντες που προστατεύουν και προορίζουν τη ζωή μας) όσο προσπαθείς να την ζυγώσεις, μοιάζει με μαγική εικόνα - ή με τον ίσκιο της μυθικής Ευρυδίκης: για αιώνες η φιλοσοφία πασχίζει να την περιγράψει, να την καταστήσει κάτι χειροπιαστό, κάτι περισσότερο από ένα όνειρο, μια αυταπάτη, έναν θαμπό αντικατοπτρισμό που ωστόσο δίνει ένα νόημα στη ματαιότητά μας. Πιθανώς για αυτό να γοητεύει τόσο πολύ τους ανθρώπους – για τον ίδιο λόγο που τους τρομάζει: γιατί η ελευθερία είναι μια παρτίδα που πρέπει να ρισκάρουν αφήνοντας κατά μέρος βεβαιότητες, γιατί είναι ένα κομμάτι της τραγωδίας τους - δηλαδή είναι ένα κομμάτι της ζωής που έχουν να ζήσουν.

    Κι όμως: εδώ και διακόσια χρόνια, μια από τις χειρότερες στρεβλώσεις της ανθρώπινης ιστορίας, ο εθνικισμός, καπηλεύτηκε ετούτη τη μεταιχμιακή και διαρκώς αναζητούμενη ανθρώπινη ελευθερία και την έκανε πρόσχημα και σύνθημα σφαγών, μακελειού, μίσους και θανάτου. Συμβαίνει με όλες τις ωραίες λέξεις (και με όλους τους ωραίους μύθους): γίνονται εύκολα αφιόνι που μετατρέπει τους ανθρώπους σε δολοφόνους. Παρόμοια και η ελευθερία: ως λέξη διαστρεβλώθηκε, ως ιδέα βιάστηκε, έγινε πρόφαση για γενοκτονίες και ολοκαυτώματα, για ομαδικούς τάφους σφαγμένων, για μνημεία που δοξάζουν εγκλήματα και φονιάδες, για γιορτές και παρελάσεις μίσους. Κι αν οι θρησκείες αιματοκυλίζουν τους ανθρώπους για να τους κρατήσουν υποχείριά τους τα τελευταία χίλια εφτακόσια χρόνια, οι φονικοί εθνικισμοί ήρθαν στο ξεκίνημα του 19^ου αιώνα για να συμπληρώσουν το παμπάλαιο έργο των θρησκειών: για να ρημάξουν το σώμα και να σκλαβώσουν τον νου. Κι εκεί που οι θρησκείες βάζουν τη «Σωτηρία», οι εθνικισμοί βάζουν, δυστυχώς, την «Ελευθερία», έτσι με κεφαλαίο Εψιλον...

Ο Αληθινός Φασισμός

Μέρος 1ο


Μέρος 2ο

"Ο φασισμός παρέσυρε τις μάζες γιατί κατόρθωσε να μπει στην καθημερινή ζωή του ανθρώπου από την πλάγια πόρτα του συναισθηματισμού, παραλύοντας προηγουμένως τέλεια τη λογική."

Βασίλης Ραφαηλίδης, 1966

Ο φασισμός πρώτα έρχεται για τους άλλους...

Δημοσιεύουμε τετρασέλιδη προκήρυξη που μοιράζεται σε σχολεία της περιοχής μας από αντιφασίστες-αντιφασίστριες ανατολικής Αττικής.

Download

Για την μάχη της Cable Street (4/10/1936)

"The Ghosts of Cable Street" by The Men They Couldn't Hang

Μικρή σημείωση για τον αντιφασισμό στην Αγγλία

Το 1936 ήταν μια χρονιά όξυνσης των ανταγωνισμών, τόσο μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών -που μετά την κρίση του 1929 είχαν μπει σε μια τροχιά πολεμικής οικονομικής ανάπτυξης- όσο και κυριότερα στο εσωτερικό τους, ενάντια στο προλεταριάτο. Στην Αγγλία, η εργατική τάξη έδειχνε να μην έχει αναρρώσει ακόμη από την ήττα της Γενικής Απεργίας του 1926 και τη συνακόλουθη αποσύνθεση μέρους της Αριστεράς. Οι φιλελεύθεροι Τόρυς πατούσαν γερά στην κυβέρνηση, αποτελώντας την αιχμή του δόρατος της επίθεσης στην εργατική τάξη που έβλεπε τα πιο περιθωριοποιημένα κομμάτια της (άνεργοι κλπ) να υποτιμούνται ακόμα περισσότερο. Εκτός όμως από την κεντρική πολιτική σκηνή, μια άλλη δύναμη έκανε την εμφάνισή της, οικειοποιούμενη χαρακτηριστικά του εργατικού κινήματος (πχ. διαδηλώσεις, βία στο δρόμο): οι φασίστες.

Η σκοτεινή πλευρά του 1821

Η σκοτεινή πλευρά του 1821:

η γενοκτονία των μουσουλμάνων

Δημήτρης Λιθοξόου

"Τούρκος μη μείνει στο Μοριά, μηδέ στον κόσμο όλο"

δημοτικό τραγούδι εποχής

Το 1828 ο κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας, απαντώντας σε ερώτημα των μεγάλων δυνάμεων της εποχής, για τον πληθυσμό των Τούρκων που κατοικούσαν στην Πελοπόννησο πριν το 1821 και τον πληθυσμό τους μετά (με τη δημιουργία του νεοελληνικού κράτους), έδωσε δύο νούμερα: 42.750 και 0 (μηδέν) [Χουλιαράκης 1973: σ. 31].

Η επίσημη αυτή ψυχρή δημογραφική αναφορά, έκρυβε μέσα της τη σκοτεινή πλευρά του '21, την εξόντωση δηλαδή από πλευράς εξεγερμένων, του συνόλου του μουσουλμανικού άμαχου πληθυσμού,  που στην πραγματικότητα ήταν 15.138 οικογένειες ή 63.813 άτομα [Σιμόπουλος 1979, σ. 211].

Πρόκειται για την πρώτη γενοκτονία στο όνομα της "εθνικής υπόθεσης", επί βαλκανικών εδαφών κατά τους νεότερους χρόνους. Ας την παρακολουθήσουμε χρονολογικά από το Γαλάτσι μέχρι την Τριπολιτσά:

Οι πρώτες σφαγές πραγματοποιούνται στη Μολδοβλαχία, υπό την καθοδήγηση του Αλέξανδρου Υψηλάντη, που περιστοιχιζόταν "από ένα συρφετό καταχραστών, απείθαρχων και ύπουλων ατόμων" [Τρικούπης 1993, σ. 116], και αποτελούν το προοίμιο των όσων θα ακολουθήσουν στην Ελλάδα. Πρωταγωνιστής στο μακελειό βρίσκεται ο Φιλικός οπλαρχηγός Βασίλης Καραβιάς, αρχηγός ως τότε της χωροφυλακής στο Γαλάτσι.

Στις 21 Φεβρουαρίου, παραμονή της εισόδου του Υψηλάντη στις ηγεμονίες, ο Καραβιάς σφάζει με τους μισθοφόρους του την οθωμανική φρουρά και όλους τους άμαχους τούρκους εμπόρους και ναυτικούς που βρίσκονται στο Γαλάτσι και πλιατσικολογεί τα εμπορικά τουρκικά καταστήματα [Βακαλόπουλος 1980, σ. 425]. Λίγες μέρες αργότερα, παρουσία του ίδιου του Υψηλάντη, ο Καραβιάς διατάζει τη σφαγή της οθωμανικής φρουράς του Ιασίου, που είχε παραδοθεί και όλων των τούρκων εμπόρων [Βακαλόπουλος 1980, σ. 185]. Ο Υψηλάντης γνωστοποιεί τις προθέσεις του, χαρακτηρίζοντας με προκήρυξη τις σφαγές των αιχμαλώτων στρατιωτών και των αμάχων εμπόρων και το πλιάτσικο της περιουσίας τους, ως "ηρωικά κατορθώματα".

Το «Κίνημα της πατάτας» και το συνεταιριστικό κίνημα της Κατοχής 1941-'44

1941-2012: Τόσο μακριά, τόσο κοντά...

ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΙΩΑΝΝΙΔΗ*

Ίδιες οι εποχές; Όχι βέβαια. Την τραγική κατάσταση της ανέχειας, της πείνας και του θανάτου που πέρασε εκείνα τα χρόνια ο ελληνικός λαός, κυρίως των πόλεων και περισσότερο της Αθήνας, δεν είχε ζήσει ποτέ μέχρι τότε, αλλά δεν έζησε και μέχρι σήμερα. Ιδιαίτερα τα δύο πρώτα χρόνια της Κατοχής.

Οι προηγούμενες και οι επόμενες γενιές των χρόνων εκείνων ποτέ δεν ένιωσαν την αγωνία του τωρινού οικογενειάρχη για το αν θα μπορούσε να στήσει τσουκάλι κάθε μέρα που ξημέρωνε. Και τι τσουκάλι! Με ανάλαδα νεροπλύματα μπιζελιών, μαυροφάσουλων, φουλιών, φακής, μπλουγουριού, λαχανίδας, τσουκνίδας και ύποπτων αγριόχορτων που σκελετωμένες χορταρούδες μάζευαν από τις αλάνες, τα άφραχτα οικόπεδα και τις παρυφές της πόλης, της Αθήνας μας.

Με σπάνιες διανομές από τον Διεθνή Ερυθρό Σταυρό μερικών δραμιών οσπρίων, μπιζελιών, σταριού, σταφίδας ή φουντουκιών που μετέφερε με το Κουρτουλούς και το Τουλού-Μπουνάρ από την Τουρκία ή μερικών δραμιών μπομποτόψωμου από τους φούρνους, και όχι καθημερινά. Με τη μαύρη αγορά προσιτή μόνο σε μερικούς. Με τον λαό να πουλά ό,τι είχε και δεν είχε για να εξασφαλίσει μια μπουκιά στο στόμα των παιδιών του και να καταλαγιάσει την πείνα του με ξυλοκέρατα (χαρούπια) ή κουκουτσάλευρο (από τα κουκούτσια τους, που μετατρέπονταν σε μια γλοιώδη κουκουτσόπιτα!)

Μια Αθήνα που έφθινε! Με τους δεκάδες νεκρούς καθημερινά από την πείνα στις γωνιές των δρόμων και πάνω από τις σχάρες του σταθμού του ηλεκτρικού της Ομόνοιας -όπου οι ανέστιοι μαζεύονταν σε σωρούς για να εξασφαλίσουν λίγη ζέστη- να μεταφέρονται με χειροκίνητα καροτσάκια στα νεκροταφεία ή που θάβονταν κρυφά, ακόμη και στις αυλές των σπιτιών, για να μην παραδοθεί το δελτίο τροφίμων τους.

Όχι στη ρατσιστική βία κατά των μεταναστών

Βίαιος Αύγουστος
Οι αντι-ελληνικές διαδηλώσεις του 1918 στο Τορόντο

Violent August: The 1918 Anti-Greek Riots in Toronto (Teaser)

Mια ζεστή νύχτα του Αυγούστου, πριν από μερικές δεκαετίες -και για τις επόμενες τέσσερις συνεχόμενες νύχτες- οι καλοί πολίτες του Τορόντο τρελλάθηκαν και πυροδότησαν τη μεγαλύτερη διαδήλωση στην ιστορία της πόλης -και μία από τις μεγαλύτερες αντι-ελληνικές διαδηλώσεις στον κόσμο.

Γιατί συνέβη αυτό; Γιατί στους Έλληνες; Ποιες ήταν οι συνέπειες; Γιατί, μέχρι και σήμερα, αυτό το απίστευτο περιστατικό λησμονιέται; Περιλαμβάνοντας λεπτομερείς συνεντεύξεις με ιστορικούς και μέλη των οικογενειών των πληγέντων, το ντοκυμαντέρ Βίαιος Αύγουστος διερευνά τα αίτια των ταραχών και εξιστορεί λεπτομερώς τα γεγονότα. Χρησιμοποιώντας πραγματικές φωτογραφίες αρχείου, δημοσιεύματα εφημερίδων και χαρακτηριστικά αποσπάσματα από ταινίες επικαίρων της εποχής, το ντοκιμαντέρ ξαναζωντανεύει παραστατικά τους ανθρώπους, τον χώρο και τα γεγονότα.

Ο Βίαιος Αύγουστος ξεσκεπάζει τις κοινωνικές συνθήκες και τα κίνητρα των οργισμένων παλαίμαχων του Πρώτου Παγκόσμιου Πόλεμου που ξεκίνησαν τις ταραχές και τη θέση της μικρής κοινότητας των Ελλήνων μεταναστών και εστιατόρων, που άθελά τους έγιναν το αλεξικέραυνο της βίας. Η ταινία προσφέρει ένα ισχυρό και συγκλονιστικό παράδειγμα για το πώς ένα μολυσμένο κλίμα ρατσισμού και δυσαρέσκειας αποτέλεσε την ωρολογιακή βόμβα έτοιμη να εκραγεί στην παραμικρή πρόκληση.

πηγή: Violent August: The 1918 Anti-Greek Riots in Toronto

Απολιθωμένες υποσχέσεις για Μουσείο

ΠΙΚΕΡΜΙ: 27 ΧΡΟΝΙΑ ΑΝΑΜΟΝΗ ΓΙΑ ΠΑΡΚΟ

Της ΝΑΥΣΙΚΑΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΗ

Το Πικέρμι απέμεινε με το διεθνή χαρακτηρισμό της «Ακρόπολης» της Παλαιοντολογίας... Τα μοναδικά απολιθώματα, σπονδυλωτών που έζησαν στην περιοχή πριν από 7 εκατ. χρόνια, εντοπίστηκαν τυχαία επί Βαυαροκρατίας, αποκαλύφθηκαν τότε, αλλά και σε ύστερες ανασκαφές ξένων παλαιοντολόγων, για να καταλήξουν, τα περισσότερα στις προθήκες ευρωπαϊκών Μουσείων Φυσικής Ιστορίας.

Μετά τον εμπλουτισμό τους, με νέες ανασκαφές των καθηγητών Συμεωνίδη και Μαρίνου στις δεκαετίες του '70 και του '80 -πρόσφατα του Γ. Θεοδώρου- αποφασίστηκε να δημιουργηθεί στο χώρο των ανασκαφών Παλαιοντολογικό Μουσείο και Πάρκο. Η Μελίνα Μερκούρη χαρακτήρισε το 1984 την περιοχή «αρχαιολογικό τοπίο ιδιαίτερου φυσικού κάλλους» και έκτοτε... ουδέν. Οι κάτοικοι αγωνίζονται να συγκινηθεί κάποιος, να βρεθούν χρήματα για να καθαριστεί ο χώρος, που έγινε χωματερή. Να γίνει το πάρκο κι ένα μουσείο αντάξιο των ευρημάτων. Δεκαετίες κρατικής αδιαφορίας και πολιτιστικής σκουριάς.

Πικερμική πανίδα

πηγή: Flora Attica

Το 1830 αναγνωρίστηκε η ανεξαρτησία του ελληνικού κράτους. Το 1833 εγκαθιδρύθηκε βασιλικό καθεστώς και πρώτος βασιλιάς ανέλαβε ο Όθωνας, πρίγκιπας της Βαυαρίας. Μαζί του ήρθαν 3.850 Βαυαροί στρατιώτες που σταδιακά ενισχύθηκαν με πολλούς Γερμανούς εθελοντές. Το 1834 η Αθήνα ορίζεται πρωτεύουσα του κράτους και η Αττική έρχεται στο προσκήνιο.

Το 1838 ένας Βαυαρός στρατιώτης περνούσε κοντά στο Πικέρμι από το Μεγάλο Ρέμα, που αρχίζει από την Πεντέλη και εκβάλει στη Ραφήνα. Καθώς βάδιζε παρατήρησε στα πλαϊνά του ρέματος ένα απολιθωμένο οστό γεμάτο λαμπερούς κρυστάλλους. Ο Βαυαρός πίστεψε πως είχε βρει διαμάντια και βιάστηκε να μεταφέρει το θησαυρό του στη Γερμανία. Εκεί διαπιστώθηκε ότι τα «διαμάντια» ήταν απλός χαλαζίας αλλά το απολιθωμένο οστό ανήκε σε ένα είδος πίθηκου, που είχε ζήσει πριν 13 εκατομμύρια χρόνια.

Έτσι ανακαλύφθηκε η πικερμική πανίδα, όπως ονομάστηκε, και η οποία περιελάμβανε δεινοθήρια (γιγαντιαία ζώα με ύψος 4 μέτρα), μαστόδοντες (προγονικές μορφές των ελεφάντων), ρινόκερους, μαχαιρόδοντες, λιοντάρια, καμηλοπαρδάλεις, ύαινες, πίθηκους, αντιλόπες, σκύλους, ελάφια, χοίρους, πουλιά, χελώνες. Το πιο συνηθισμένο ζώο της πικερμικής πανίδας είναι ένα ιππάριο που είχε ευρύτερη εξάπλωση στην Ευρασία. Η χλωρίδα που αντιστοιχεί σε αυτά τα ζώα είναι σε γενικές γραμμές περιβάλλον στέπας.